باغبانی و پرورش گل و گیاه، پزشکی، تغذیه و سلامت

خواص سنبل ختایی و پرورش سنبل خطایی (آنجلیکا)

خواص سنبل ختایی و پرورش سنبل خطایی (آنجلیکا)

پرورش سنبل خطایی (آنجلیکا)

خواص سنبل ختایی و پرورش سنبل خطایی (آنجلیکا)

گلهای چتر مانند سنبل خطایی نمای بسیار جالبی به باغچه میدهند اما این گیاه هر دو سال یک بار گل میدهد و پس از گل دهی اغلب می میرد.

گیاه آنجلیکا یا سنبل خطایی گیاهی اروپایی است که در بسیاری انواع محبوب نوشیدنیها به عنوان طعم دهنده استفاده میشود. مصرف گیاه سنبل خطایی به عنوان چاشنی، ادویه، مصارف دارویی و چای سابقه ای طولانی دارد. اگر چه کاشت و پرورش سنبل خطایی چندان مرسوم نیست اما با پرورش آن انواع طعمها و رنگها را به باغچه خود می افزایید.

گیاه سنبل خطایی خویشاوند نزدیک هویج است و یکی از اعضای خانواده جعفری می باشد. برگهای این گیاه ساده و بدون جذابیت هستند اما میتوانید آنها را خشک کرده و در چای یا ادویه استفاده کنید. گلهای چتر مانند سنبل خطایی نمای بسیار جالبی به باغچه میدهند اما این گیاه هر دو سال یک بار گل میدهد و پس از گل دهی اغلب می میرد. آرایش چتری سنبل خطایی سفید بوده و پس از سپری شدن زمان گل دهی، از هر پره گل یک دانه حاصل میشود. همه بخشهای سنبل خطایی از جمله ریشه، برگها و دانه های آن قابل استفاده و مفید هستند.

خواص سنبل ختایی

سنبل خطایی در سال اول رشد یک گیاه بی ساقه یا رزتی ( rosette  ) ساده است که طول آن به ۳۰ تا ۹۰ سانتیمتر میرسد. در سال دوم رشد، گیاه از حالت رزتی خارج شده و بیشتر رشد میکند. در این زمان ارتفاع ساقه آن به ۱۲۰ تا ۱۸۰ سانتیمتر میرسد. اغلب ریشه مورد استفاده سنبل خطایی، بخش آبدار و قطور گیاه است که شبیه به یک هویج بزرگ رنگ پریده می باشد. اگر سنبل خطایی را در باغچه پرورش میدهید، باید فضای زیادی به آن اختصاص دهید چون ۶۰ تا ۱۲۰ سانتیمتر به صورت عرضی رشد کرده و فضا میگیرد.

گیاه سنبل خطایی را به راحتی با دانه یا قلمه زنی میتوانید تکثیر کنید.برای اطلاعات بیشتر به مقاله تکثیر سنبل خطایی مراجعه کنید.

خواص سنبل ختایی

سُنبل خَتایی / خطایی ـ تیره چتریان ـ تابستان ـ پایا

نام علمی: Angelica archangelica
فرانسه: Angélique, Archangélique, Herbe des anges
انگلیسی: Angelica, Archangelica

موارد استعمال:

تشنج زداست و برای درمان تشنج (لرز) معده، روده و تنگی نفس با منشا عصبی به کار می رود. تقویت کننده در موارد کم خونی و زیادی ترشحات سفید رحم است. رقیق کننده ترشحات مخاط است و در نتیجه به دفع آنها کمک می کند . برای معالجه بیماری برونشیت ،خصوصاً برونشیت مزمن، توصیه شده است .برای درمان تنگی نفس برونشیتی و قلبی، هضم مشکل و نفخ نافع و نیرو بخش کلی بدن است .های زیاد، تحریک کننده دستگاه عصبی و باعث بیخوابی است.

مواد شیمیایی شناخته شده درگیاه سنبل ختایی: ریشه ها و دانه ها سرشار از روغن معطر، صمغ و بخصوص ریشه آن دارای املاح معدنی بازسازنده به مقدار زیادند و برای چروک نشدن و جلوگیری از پیری پوست بسیار مفید هستند.

قسمت‌ مورد استفاده‌ داروی‌ ریشه‌ و ریزوم‌ خشک‌ و به ‌ندرت‌ جوانه‌های‌ تازه‌ و میوه‌ی‌ آن‌ است.

این گیاه شبیه به کرفس است . خواصّ‌ و اثرات‌ دارویی‌: طبع‌ سنبل‌ ختایی گرم‌ و خشک‌ است.

سنبل‌ ختایی دارای‌ خواصّ‌ مُحرّک‌ و نرم‌ کننده‌ی سینه، مُعرّق، مقوّی‌ عمومی، ضدّ تشنج، خلط ‌آور، قاعده آور، بادشکن، اشتها آور، ضدّ سرفه، مقوّی‌ معده‌ و مُسکّن است.

 سنبل‌ ختایی در موارد انسداد کبد و معده، ورم‌ حفره‌های‌ بینی، اضطراب، برونشیت، سوء هاضمه، یرقان، رفع‌ نفخ‌ شکم، عفونت‌های‌ ریوی، ترشّحات‌ سفید زنانه‌ و آماس‌ زهدان‌ (حمّام‌ ته‌نشین‌ جوشانده)، کم‌ خونی، سرگیجه‌ مورد استفاده‌ قرار می‌گیرد.

از لحاظ‌ پزشکی، ریشه‌ و برگ‌های‌ سنبل‌ ختایی در هضم‌ غذا و رفع‌ نفخ‌ شکم ‌مؤثّرند. به‌ سبب‌ طبیعت‌ گرم‌ سنبل‌ ختایی برای‌ درمان‌ گردش‌ خون‌ِ نامناسب، مفید است.

ریشه‌ی گیاه‌ خلط ‌آور است‌ و به ‌عنوان‌ داروئی‌ سنتی‌ اروپا و سرخ پوستان بومی ‌آمریکا در درمان‌ عفونت‌های‌ ریوی‌ است.

به‌ سبب‌ وجود مشتقات‌ کومارین‌ باعث‌ تحریک‌ ترشّحات‌ گوارشی‌ شده‌ و اشتها را افزایش‌ می‌دهد.

دم‌ کرده‌ی ۲۰ گرم‌ از گیاه‌ در یک‌ لیتر آب‌ برای‌ تحریک‌ اشتها استفاده‌ می‌شود.

۱۰ ـ ۲ گرم‌ ریشه‌ی‌ سنبل‌ ختایی به‌ صورت‌ تنطور الکلی‌ به ‌عنوان‌ نیرو دهنده‌ و هضم‌ کننده‌ی غذا به کار می‌برند و از دم‌ کرده‌ی میوه‌ی‌ آن‌ به‌ عنوان‌ مُفرّح‌ و نیرو دهنده‌ بسیار مورد توجّه‌ قرار گرفته‌ است.

از دم‌ کرده‌ی ۲۰ گرم‌ ریشه‌ی سنبل‌ ختایی در یک‌ لیتر آب‌ جوش‌ هر وعده‌ غذا یک ‌فنجان‌ پس‌ از غذا به‌ عنوان‌ تقویت‌کننده‌ و مُحرّک، تسهیل‌ هضم‌ غذا، ضدّ درد و ضدّ تشنّج‌ و برای‌ کم‌ خونی‌ مصرف‌ می‌کنند.

دم‌ کرده‌ی ۲۰ گرم‌ ریشه‌ و ساقه‌های‌ جوان‌ سنبل‌ ختایی در یک‌ لیتر آب‌ برای ‌درمان‌ و تسهیل‌ گوارش‌ سودمند است. (یک‌ فنجان‌ بعد از هر وعده‌ غذا)

در استعمال‌ خارجی‌ استحمّام‌ جوشانده‌ی سنبل‌ ختایی برای‌ برطرف‌ کردن ‌حالت‌های‌ افسردگی‌ توصیه‌ می‌شود.

چگونه سنبل خطایی بکاریم؟

باید سنبل خطایی را هر سال بکارید تا مطمئن شوید همیشه در باغچه خود سنبل خطایی خواهید داشت چون این گیاه عمر کوتاهی داشته و دو ساله یا چند ساله است. سنبل خطایی پس از دو سال گل میدهد و سپس یا میمیرد و یا ممکن است یکی دو سال دیگر همچنان بقا داشته باشد.

برای پرورش سنبل خطایی در داخل خانه و در گلدان، بهترین شرایط آب و هوای سرد است. گیاه را پیش از این که بلندتر از ۱۰ سانتیمتر شود، بیرون بکارید چون هنگامی که بیشتر از این رشد میکند، ریشه عمودی اصلی اش بلند شده و انتقال آن به جای دیگر سخت میشود. گیاه سنبل خطایی را در فصل بهار میتوان از تقسیم ریشه نیز تکثیر کرد.

 پرورش سنبل خطایی http://tehranmall-co.ir/

پرورش سنبل خطایی

سنبل خطایی هوای سرد را ترجیح میدهد و شرایط نیمه آفتابی تا آفتابی را دوست دارد. در صورتی که گیاه در ناحیه ای کاشته شود که تابستانهای گرم و سوزان دارد، مکان سایه برای آن در نظر بگیرید چون این گیاه به حرارت حساس است و باید از آن محافظت شود.

گیاه سنبل خطایی در خاک حاصلخیز مرطوب غنی از مواد آلی به خوبی رشد میکند. برای رسیدن به بهترین حالت رشد و پرورش، سنبل خطایی را در خاک کمی اسیدی قرار دهید. این گیاه تحمل خشکی را ندارد و نباید بگذارید کامل خشک شود.

از گیاه سنبل خطایی به راحتی میتوانید مراقبت کنید به شرطی که در خاک خوب زهکشی شده با نور دهی مناسب قرار داشته باشد. علفهای هرز را از گیاه دور نگه دارید و توجه داشته باشید که خاک آن رطوبتی در حد متوسط داشته باشد.

از آب دادن قاعده گیاه خودداری کنید تا گیاه دچار بیماری های قارچی نشود. در پایان سال اول ساقه آن را ببرید تا در سال دوم گل دهی آن زیاد شود.

مراقب شته ها، کنه تار عنکبوتی و پروانه مینوز باشید. برای کنترل این آفتها از صابون آفت کش یا پاشیدن پرفشار آب استفاده کنید.

«مطالب پیشنهادی به شما»

درباره نویسنده

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.