باغبانی و پرورش گل و گیاه

پرورش گل و گیاه : میکروارگانیسم های موجود در خاک

پرورش گل و گیاه : ماکروارگانیسم های موجود در خاک

ماکروارگانیسم های موجود در خاک

میکروارگانیسم های موجود در خاک

مهمترین جانوران خاک را که تا حدودی در تشکیل، تکامل و تحول خاک مؤثرند.

کرمهای خاکی ، حلزون ها، نماتدها، سوسک ها و آبدوزک ها، مورچه ها و حشرات مختلف و امثال آنها تشکیل می دهند . گروهی از آنها، آفت گیاهان و حیوانات بوده و برخی نیز مانند کرمهای خاکی و حلزون ها اهمیت زراعی دارند.


تعداد آنها مانند میکروفلورا، در لایه های یک پروفیل و خاک های دارای تیپ و نوع مختلف متغیر است. خاک های محتوی مواد آلی و بقایای گیاهی فراوان برای زندگی ماکروارگانیسم ها محیط مناسبی به شمار می آیند فعالیت میکروارگانیسم های زمین، با اعمال تحرکی ، نقل و انتقال مواد و ایجاد فضاها و کانال های طویل و خالی به قطرهای مختلف، به ظهوری می رسد.

دیواره های درونی این فضاها، با ترشحات و مواد دفع شده ماکروارگانیسمی آغشته شده و با

وجود سایر شرایط مناسب (تهویه و نفوذ آب و هوا)محیط زندگی ایده آلی برای میکروبها محسوب می شوند .


کرم های خاکی اجزاء خاک را تغذیه و پس از گذراندن از لوله گوارشی آنها را مجدداً به خاک تحویل می دهند. مواد مزبور یک نوع کمپلکس آلی معدنی هستند که روی حاصلخیزی خاک تأثیر مثبت می گذراند و برای تمایز پروتئینها و تشخیص تیپ خاک های هوموس دار نیز کلید مؤثری به شمار می روند .

همین طور در خاک های که آثار فعالیتی کرم خاکی مشاهده می شود، وجود هوموس های بار ارزش حتمی است. مخصوصاً خاک های سیاه، قسمتی از وضع مناسب بیوشیمیایی و فیزیکی خود را مدیون وجود کرمهای خاکی است.

فعالیت حلزونها بیشتر به سطوح خاکها محدود بوده و جویدن و خرد کردن بقایای ظریف گیاهی مانند شاخه های جوان و برگها از وظایف آنهاست. تجزیه مکانیکی مواد آلی ضمن افزایش سطوح تأثیر(تأثیر میکروبی – فیزیکی – شیمیایی)، با اختلالات اجزاء معدنی و آلی توأم است .

رابطه عملیات زراعی انسان ها و فعالیت بیولوژیکی خاکها

اجرای عملیات متنوع زراعی بر روی خاک ، با ایجاد تغییرات شدید در شرایط محیطی ارگانیسم های خاک همراه بوده و هر تغییری در مسیر بهره برداری زراعی از خاک، موجب به هم خوردن تعادل کمی و کیفی موجودات زنده خاک می شود.

مثلاً تبدیل جنگل به موقع زمین های زراعی، همیشه با کم شدن ارگانیسم های تجزیه کننده لینگین چوب و نیز کاهش تعداد موجودات پرتوقع برای تهویه خاک و حرارت مواجه است .

عملیات های زیر، موجب تشدید فعالیت های بیولوژیکی می شوند :

۱) شخم و تسطیح در عمق، زمان و تکرار مناسب

۲) فراهم نمودن شرایط مطلوب نفوذ هوا و آب

۳) ایجاد کوشش در نگهداری حرارت متعادل (۲۰ درجه سانتی گراد )

۴) بر اساس PH طبیعی موجود در انواع تیپ خاک، کوشش در رسیدن به واکنش مطلوب (در خاک های قلیایی رسیدن به واکنش ۷ تا ۵/۷ توسط عملیات و روشهای ویژه در خاک های اسیدی بااضافه کردن آهک به خاک برای نیل به واکنش ۵/۶ تا ۷)

۵) کوددهی هماهنگ و حساب شده با کودهای آلی و کودهای شیمیایی مناسب برای هر نوع و تیپ خاک به منظور اثبات عینی به جدول توجه شود .

اثر کود حیوانی طویله ای همزمان با کودهای

شیمیایی بر روی تعداد کرمهای خاک

کود شیمیایی بدون کود حیوانی با کود حیوانی

۶) اجتناب از آیش گذاشتن زمین و فراهم نمودن محیط سبز دائمی با گیاهان مناسب

عملیات زیر فعالیت های بیولوژیکی را کم می کند :

۱) عملیات به موقع، حساب نشده و بیش از نیاز شخم و تسطیح

۲) مدیریت غلط در آبیاری و تهویه خاک مانند مصرف زیادی آب و امکان دادن به توقف طولانی آب در مزرعه و همچنین خشک نگهداشتن خاک برای مدت طولانی

۳) اجرای تناوب گیاهی نامناسب و یا ایجاد سیستم تک کاشتی همزمان متروک گذاشتن مزرعه پس از برداشت محصول

۴) نگهداشتن خاک در کمبود مواد غذایی معدنی و آلی در خاک های اسیدی، سهل انگاری در آهک دهی ، و در خاک های آهکی مناطق خشک و نیمه خشک مانند اکثر خاک های بیابانی

  تجزیه مواد آلی مختلف توسط میکروارگانیسمهای خاک :

بقایای گیاهی ، مدفوعات و اجساد جانوران از ترکیبات شیمیایی مختلفی تشکیل یافته اند که به گروه های مخصوصی تقسیم بندی می شوند. با افزایش عمر گیاه مواد سخت تجزیه شونده از قبیل سلولز و چوب دائماً افزایش یافته و سایر مواد کمتر می شوند .

در مقایسه با هوموس دائمی که به مواد نسبتاً آسانتر مورد تجزیه قرار می گیرند .
میکروارگانیسم هایی که در تجزیه پس مانده های گیاهی و جانوری دخالت دارند میکروفلورسیوژن نامیده می شوند و اختلاف آنها با میکروفلوراتوکتون از نظر دخالت آنها در تغییر و تبدیل مواد هوموسی است تعداد میکروارگانیسم های سیموژن بر حسب وجود مقدار مواد آلی قابل تجزیه و میزان ترکیبات حاصل از تجزیه آنها نوسانات زیادی را نشان می دهد .

مواد محلول در آب مثل قندها، اسیدهای آلی و اسیدهای آمینه توسط اغلب میکروارگانیسم ها مورد استفاده قرار می گیرند و تحت شرایط هوازی، CO2 و آمونیاک نیز توسط فلور موجود در آب به مورد استفاده میکروارگانیسم ها تجزیه می شود .

«مطالب پیشنهادی به شما»

درباره نویسنده

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.